Internet błogosławieństwo czy przekleństwo?

Poradnik psycholog - uzależnienia

Twoje dziecko spędza dużo czasu przed komputerem, nie rozstaje się z telefonem i chce korzystać z tych urządzeń, bez wyraźnie określonego celu?

Zastanów się, czy nie masz do czynienia z objawami uzależnienia od internetu. Zjawisko to jest bowiem coraz bardziej popularne i dotyczyć może już małych dzieci zaabsorbowanych oglądaniem bajek, a u starszych przejawiać się, jako nadmierne surfowanie po sieci, uzależnienie od gier komputerowych, zwłaszcza tych online będących namiastką rzeczywistości.  Równie często zaobserwować można kilkugodzinne oglądanie filmów, notoryczne korzystanie z portali społecznościowych i komunikatorów internetowych, ponieważ dużo łatwiej jest rozmawiać na odległość i „spotykać się” w wirtualnym, często anonimowym świecie.

Początkowo Internet a nawet gry komputerowe wywołują uczucie zainteresowania i sprawiają ogromną przyjemność –  nikt nie postrzega tego, jako czegoś złego. Na tym bowiem etapie każde dziecko poznaje i wykorzystuje dobrodziejstwa internetu – uczy się nowych rzeczy, szuka rzeczy przydatnych w szkole, słucha muzyki.  Dopiero stopniowo, z czasem poświęca na to coraz więcej czasu i uwagi, aż do momentu, w którym przestaje mieć nad tym kontrolę i traci panowanie nad czasem, który spędza przed komputerem czy nad telefonem. Dochodzi do takiej sytuacji, że cała jego uwaga skupiona jest na tych urządzeniach, na bok odchodzą wszystkie sprawy dnia codziennego, a sam internet staje się wyłącznie pożeraczem czasu.

 

Skąd bierze się uzależnienie od internetu?

  • z poczucia nudy
  • stresu – w szkole lub w domu
  • rutyny dnia codziennego
  • braku hobby, dodatkowych zajęć
  • słabej więzi z rodzicem
  • braku czasu dla dziecka
  • ciągłych kłótni, problemów rodzinnych
  • często narażone są na nie dzieci nieśmiałe, z niską samooceną i podatne na zranienie, w sieci strach przed odrzuceniem i brakiem akceptacji jest bardzo mały – dziecko jest anonimowe, czuje się w sieci rozumiane, a nawet potrzebne i bezpieczne

 

Jakie są objawy uzależnienia od internetu? Jak je rozpoznać?

  • nadmierne koncentrowanie się na korzystaniu z internetu, uwaga dziecka skupia się na telefonie czy komputerze nawet w chwili, gdy fizycznie z nich nie korzysta
  • trudności z określeniem czasu spędzonego w internecie, dziecko zaczyna kłamać, kamuflować ten czas
  • utrata zainteresowań, brak chęci aktywnego spędzenia czasu – dziecko woli posiedzieć przy komputerze niż wyjść na rower, basen czy do kolegi
  • nadpobudliwość, zaburzenia i zmiany nastroju, charakterystyczne jest reagowanie złością i agresją na codzienne sytuacje
  • izolowanie się
  • problemy z koncentracją
  • zaniedbywanie obowiązków szkolnych
  • słabe wyniki w szkole
  • relacje w świecie wirtualnym zaczynają dominować nad realnymi
  • notoryczne niewyspanie

                                     

Konsekwencje uzależnienia od internetu:

  • u małych dzieci może opóźniać lub powodować zaburzenia w komunikacji językowej
  • dzieci stają się również bardziej niecierpliwe
  • zaburzenia emocjonalne
  • zaburzenia więzi uczuciowych z najbliższymi
  • zaburzenia osobowości
  • dzieci spędzające dużo czasu przed komputerem są mało aktywne fizycznie, bo zwyczajnie nie mają na to czasu, co może skutkować konsekwencjami w postaci nadwagi i prowadzić do skrzywień kręgosłupa
  • ekrany komputera i telefonu przy dłuższym użytkowaniu znacząco obciążają wzrok, co może prowadzić do chorób oczu

 

Jak zapobiegać uzależnieniom od internetu?

  • kontrolować w jaki sposób dzieci korzystają z internetu, jakie strony oglądają, w jakie gry grają
  • kontrolować czas, jaki spędzają przed komputerem
  • więcej czasu spędzać z dzieckiem – nawiązać z nim z szczerą i troskliwą relację, rozmawiać
  • stawiać na realne spotkania z rodziną, znajomymi
  • organizować dzieciom dodatkowe zajęcia

 

Jak leczyć uzależnienie od internetu?

  • warto zdecydować się na wizytę u psychologa, która nie zawsze oznacza psychoterapię, psycholog pomoże w ocenie sytuacji, pomoże zrozumieć sytuację i ustalić strategię ewentualnego dalszego leczenia
  • przed wszystkim należy rozmawiać, upominać, ale nie atakować- należy zastanowić się, skąd bierze się problem- być może tuszuje on jakiś inny problem, jest reakcją na stres a może w taki sposób dziecko odreagowuje np. wygórowane oczekiwania rodziców względem niego
  • wszystko zależy od tego, jakie relacje łączą nas ze swoim dzieckiem i czy nadal jesteśmy dla niego autorytetem- jeśli tak, zauważenie problemu na początku, skupienie na dziecku większej uwagi i rozmowa mogą być początkiem zmiany zachowań dziecka na lepsze
  • nie można zostawiać dziecka samego z problemem- wyłączyć komputer, zabrać telefon i już- bo dziecko nie będzie wiedziało, co z zrobić z wolnym czasem, a poczucie kary i znudzenia będzie jeszcze większe
  • konieczne będzie również ustalenie zasad korzystania z telefonu i komputera, jasne określenie czasu i sposobu korzystania z internetu

 

Podsumowując należy stwierdzić, że gry komputerowe same w sobie nie są złe, podobnie, jak cały internet.  Ważne, żeby dzieci używały gier komputerowych dedykowanych dla swojego wieku. Gry komputerowe wpływają na refleks, czas reakcji, rozwijają kreatywność i wyobraźnię, czasami mogą nawet pomóc w nauce języka (gry sieciowe zazwyczaj wymagają posługiwanie się językiem obcym). Internet pomaga w nauce- zastępuje niegdyś używane encyklopedie, pozwala uczyć się nowych umiejętności, kontaktować się z innymi ludźmi, uczyć się języków.

Pamiętajmy tylko, że to od nas wyłącznie zależy, na jakich treściach skupiają się nasze dzieci i ile czasu poświęcają na czas spędzony z telefonem czy przed komputerem. Problem pojawia się w momencie, kiedy dziecko nie ma wyboru i traktuje internet, jako zastępstwo całej reszty. Nie możemy jednak dążyć do skrajności- całkowicie zabraniać lub pozwalać na korzystanie z internetu bez jakiejkolwiek kontroli. Nie jest dobrą drogą ani demonizowanie internetu, ani też uważanie, że problem uzależnienia od internetu wśród dzieci nie istnieje.

 

Artykuł został napisany na podstawie wywiadu przeprowadzonego z Kamilem Kosem – psychologiem BetaMed, zajmującym się w swojej pracy badawczej tematyką cyberprzestrzeni oraz uzależnieniami od internetu i gier komputerowych.

 

Jeżeli chcesz porozmawiać, skorzystać z konsultacji, wykonaj pierwszy krok i umów się na wizytę do Poradni Psychologicznej w Centrum Medycznym BetaMed!

Zadzwoń i umów się: 32 420 29 00? 519 308 200